MenuZamknij

WIADOMOŚCI

SPORT

Tajemnicza „brama” na… ścianie kamienicy

Wiadomości: Jelenia Góra
Czwartek, 29 sierpnia 2013, 7:02
Aktualizacja: Piątek, 30 sierpnia 2013, 7:41
Autor: Mea
Fot. Mea
Trwa remont kamienicy przy ul. Wolności 20/ 22 w Jeleniej Górze. Jej elementem jest fragment muru starego cmentarza, kończącego się niegdyś w tym miejscu. – Do tego muru przymocowane było niegdyś barokowe epitafium rodziny szklarskiej Pohl, które w 1996 r. przenieśliśmy do kaplicy przy Kościele Łaski – mówi Kazimierz Śliwa z jeleniogórskiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków.

W kamienicy, którą zbudowano na początku XX w., na piętrach znajdowały się mieszkania, a na parterze dwa biura i sklep. Należała ona prawdopodobnie do spółki młynarskiej (obecnie pełni podobne funkcje mieszkalno-usługowe). Przylegała ona do ówczesnego cmentarnego muru z epitafium.

Wnęka z łukiem przy bocznej ścianie kamienicy, nad którym znajduje się daszek, a wewnątrz żelazna krata, swym kształtem przypomina bramę. W środku wisi kamienna tablica z informacją: „Epitafium rodziny Pohl. Zakonserwowano i przeniesiono do kaplicy nr 4 przy kościele pw. Podwyższenia św. Krzyża przy ul. 1 Maja, październik 1996”.

Mało kto wie, że w tym miejscu znajdowała się nekropolia z XV wieku. Kościół św. Ducha wybudowany został w 1449 r. w miejscu, gdzie obecnie stoi supermarket przy ul. Wolności.

– W 1909 r. kościół został rozebrany przez Niemców, a cmentarz zlikwidowany. Kamienicę przy ul. Wolności 20/ 22 wybudowano na granicy tego cmentarza, na początku XX wieku – informuje Ivo Łaborewicz z jeleniogórskiego oddziału Archiwum Państwowego we Wrocławiu.

- Podczas budowy kamienicy, by oszczędzić na materiale, wykorzystano jedną ze ścian muru cmentarnego, gdzie znajdowało się epitafium rodziny Pohl i grób Anny Pohl. Kobieta urodziła się w 1841 r. i zmarła w 1868 r. Była to rodzina szklarzy znana z huty ze Szklarskiej Poręby.

XVIII-wieczne epitafium miało niegdyś trzy rzeźby. Jedna nie zachowała się po wojnie, drugą skradziono później. Trzecią z rzeźb – błogosławiącego Jezusa Chrystusa - również próbowano ukraść, jednak złodzieje zostali szybko schwytani.

Ogłoszenia

Czytaj również

Bus był zepsuty?

37. MFTU rozpoczęty!

Promesa dla powiatu

Komentarze (48) Dodaj komentarz

~Klik-Klik 29-08-2013 7:59
To jest grabież, powinno to być na swoim miejscu... Jeszcze nie mieli gdzie dać, tylko klechom.
~ 29-08-2013 8:00
Zamiast "tą" bramę zostawić w oryginale i odświeżyć tam cegłę bądź kamień, to widzę, że okładają to styropianem i tyle zostanie z historii i kultury tego miasta w tym miescu. Warto łączyć nowoczesność ze "starociami" i uwydatniać takie elementy.
~ 29-08-2013 8:20
bo u nas tak jest walcza o jakies pierdoly a historie maja w d...
~ 29-08-2013 8:30
to pewnie mienie pożydowskie jak i kamienice i wszystko inne w tym kraju.
~AnonimGall 29-08-2013 9:00
do~klik-klik - miejsce epitafium, drogi kliku, jest na cmentarzu albo w kościele. Jako, że Kościół Łaski był kiedyś świątynią protestancką to miejsce przeniesia epitafium jest idealne. No wyobraź sobie, że pogrobowcy Ruchu Paliktota czy wyznawcy Platformy nie zawładnęli jeszcze wszystkimi duchami i nie dorobili się świątyń na pochówki... bo"świątyń" doczesnych to i owszem ;>
~bu ba 29-08-2013 9:13
no i teraz na pewno malo kto to zobaczy:((
~APEL 29-08-2013 9:54
Apeluję do redakcji jelonka.com Proszę, abyście częściej pisali taki ciekawe rzeczy. Przypominajcie w krótki, ciekawy sposób, podpierając się znawcami i zdjęciami, o pomnikach, kamienicach - o przeszłości! Zróbcie cotygodniowy cykl "Jelenia znana i nieznana" czy coś w ten deseń. Przypominajcie takie rzeczy, bo szkoda, żeby popadły w zapomnienie! STAŁY CZYTELNIK
~ted 29-08-2013 10:35
Kościół św. Ducha w całej okazałości. http://dolny-slask.org.pl/983926,foto.html?idEntity=564490
~oooo 29-08-2013 11:51
do bu ba , właśnie można zobaczyć to czego nie zdążono ukraść, dzięki temu, że znajduje się w monitorowanej i zabezpieczonej kaplicy nr 4. Pozostawione tu na pewno byłoby zniszczone, odrapane ze złoceń i popisane bohomazami, przez takich jak np. autor postu 8:30. Ludzie wysilcie szare komórki a zawiść i nienawiść wyrzućcie do sedesu. pozdrawiam
~ 29-08-2013 12:14
Zal dupeczke "Rodakom" sciska....pozydowskie mienie powiadasz? he he he..." Wasze ulice, nasze kamienice" powiedzial pewnien madry Zyd.....a Polakowi smutno....antysemickie, antyromskie komentarze beda przeze mnie zglaszane do Prokuratury i Redakcja Jelonki wie, ze ze mna pod tym wzgledem nie ma zartow.
~A/A 29-08-2013 13:24
A kto sie zaopiekuje kasztanowcem rosnącym tuż obok. To jeden z ostatnich, a pracownicy przy remoncie nie dbają o takie "drobiazgi". !!!!!!!!!!
~ 29-08-2013 14:21
Prosze bardzo. Jesli u mnie znajdziesz choc jeden rasistowski komentarz daje ci z mety 500 zlotych. Bedziesz mogl przepic.
~ 29-08-2013 14:27
Każdy sądzi po sobie. Sam sobie przepij, jak jesteś alkoholikiem. Widać jesteś, skoro myślisz, że każdy przepiłby 500 zł.
~ 29-08-2013 15:01
Przecietny Polak (wliczane sa rowniez strauszki oraz niemowleta) wypija 12 litrow czystego alkoholu na rok. Statystycznie rzecz ujmujac mozesz sie do nich zaliczac......
~do de z de 29-08-2013 15:32
Z raportu przygotowanego przez OECD na temat zdrowia mieszkańców Europy („Zdrowie w pigułce. Europa 2012”), można się dowiedzieć jakie jest spożycie alkoholu w poszczególnych krajach Unii Europejskiej. Średnia dla 27 państw Unii Europejskiej przedstawia się na poziomie 10,7 l. Miejsce 1. Luksemburg: 15,3 l, Miejsce 2. Łotwa: 13,2 l, Miejsce 3. Rumunia: 12,7 l Miejsce 4. Litwa: 12,6 l, Miejsce 5. Austria: 12,2 l, Miejsce 6. Francja: 12,0 l, Miejsce 7. Irlandia: 11,9 l, Miejsce 8. Niemcy: 11,7 l, Miejsce 9. Węgry: 11,5 l, Miejsce 10. Hiszpania: 11,4 l...... Miejsce 20. Polska: 10,1 - czyli poniżej średniej, daleko za Niemcami.
~do de 29-08-2013 15:34
Miejsce 8. Niemcy: 11,7 l, czyli powyżej średniej. Miejsce 20. Polska: 10,1 czyli poniżej średniej. Dotarło??
~do de unity 29-08-2013 15:38
Przeciętny Niemiec pije 11,7 l czyli możesz zaliczać się do alkoholików.
~devilek 29-08-2013 15:42
a gdzie przy Wolności jest supermarket ?
~ 29-08-2013 15:57
do devilek - Nie zauważyłeś tam biedronki z tyłu przystanku w stronę Cieplic?
~do apelowicz 29-08-2013 16:09
siedzisz przed komputerem i prosisz o ciekawe teksty z historii naszego miasta?.... nikt nie ma lepszych jak te które znajdziesz w sieci... chopie ...pogoogluj trochę
~ 29-08-2013 17:00
Nic dziwnego. Jesteśmy największym jej producentem. Statystyczny Polak wypija rocznie 8 litrów wódki. Podczas gdy w większości krajów europejskich ta średnia to ok. 5 litrów. Polska jest też największym wytwórcą wódki w UE. Wartość produkcji polskiej branży spirytusowej to 3,4 mld euro - informuje TVN24. Na zdrowko, Rodacy!!!!!
~Klik-Klik 29-08-2013 17:31
@ 29-08-2013 12:14- To jest Polska, Polacy mają większe prawa do Polskiej ziemi, skoro ten żyd jest taki mądry, to niech zabiera swoją kamienicę do swojego kraju, skoro nie potrafi się przystosować do Polskiej społeczności. Powinniście całować Polaków po rączkach, bo to przez was Polacy ginęli podczas drugiej wojny światowej, Hitlerowi o żydów chodziło a nie o Polaków.
~ 29-08-2013 17:31
Produkcja a picie to nie to samo. Ta wódka idzie na eksport do Niemiec. Niemcy wyprzedzają Polaków w piciu alkoholu.
~Klik-Klik 29-08-2013 17:37
A w ogóle, jaki mądry człowiek da się okaleczać?
~do unity.de 29-08-2013 17:41
11,8 litrów spirytusu na 1 statystycznego Niemca wliczając w to dzieci i staruszki to nie jest mało, podczas gdy na 1 Polaka przypada 10,1 litra czyli o 1,7 litra niż wypija statystyczny Niemiec. ;-) Wliczając w to dzieci i staruszki. ;-) Czym się różni taki pijak który pije wódkę od takiego pijaka, który pije piwo, jeśli po przeliczeniu na spirytus wypijają tyle samo alkoholu? Jeden i drugi trzepnięty tak samo w dekiel, zarówno Niemiec, jak i Polak. A przepraszam, Polak pije mniej, więc bardziej trzeźwy od Niemca.
~ 29-08-2013 17:47
do Klik-klik - z niczego nie wynika, że rodzina Pohl nie była narodowości niemieckiej. Jeśli znasz takie źródła, to podaj, chętnie zobaczę, bo nie mogę znaleźć w internecie jakiejś historii tych Pohlów.Sądzę, że to była niemiecka rodzina.
~Klik-Klik 29-08-2013 18:27
O jakich Ty Pohlach tu piszesz?
~ 29-08-2013 18:43
O tych, co ich epitafium przeniesiono w miejsce, gdzie są kapliczki przy kościele garnizonowym. Z powyższego artykułu. Anne Pohl i jej mąż, co to niby byli znani z huty w Szklarskiej Porębie. Szkoda, że w artykule nie przybliżyli tych ludzi. Mogli zajrzeć do archiwum miejskiego, bo jako dziennikarze, mają dostęp. Zwykłego śmiertelnika chyba tam by nie wpuścili.
~ 29-08-2013 18:47
Żydzi na pewno musieli tutaj mieszkać, bo zostały resztki ich cmentarza, ale raczej nie było ich dużo, bo nie słychać, aby mieli więcej cmentarzy poza tym co pozostał na Sudeckiej. Dużo było za to niemieckich cmentarzy, które polikwidowano. Część grobów pozostała w Jeleniej Górze, trochę w Cieplicach, no i cały cmentarz zlikwidowano w Cieplicach. A w artykule podają też, że w miejscu dzisiejszej biedronki był kościół i obok niego także zlikwidowany cmentarz. Musiał być w miejscu skwerku obok biedronki, a brama do tego cmentarza jest właśnie obok miejsca z epitafium dla Pohlów.
~@18:43 29-08-2013 19:24
Sorry, wodzu, ale wystarczy pójść do Muzeum Karkonoskiego albo poczytać ich wydawnictwa, nie trzeba grzebać w archiwach, robią to za nas historycy. Ale jak komuś się nie chce, to trudno go zmusić do ruszenia tyłka. Proszę: http://www.muzeumkarkonoskie.pl/uploads/images/wystawy/przewodnik%20po%20szkle.pdf A rodzina Pohlów wywodziła się z czeskiego Novego Sveta/Harrachova. Zapytaj wujka Gugla o Johanna Pohla, Karla Pohla albo Franza Pohla... albo o rodzinę Riedlów, też znanych szklarzy.
~TommyT. 29-08-2013 19:25
Do ted - serdeczne podziękowania za link do zdjęcia :-)
~c.d. 29-08-2013 19:34
A historia Huty Józefina / Leśnej Huty też nie jest ukrywana przed narodem... http://www.lesnahuta.pl/historia.html http://www.bud-media.com.pl/okno/numery/n/nr04_2002/0402n113a.htm Trzeba tylko chcieć.
~@ 19:24 29-08-2013 19:38
Królu złoty, ale ja nie mam czasu na odwiedzanie Muzeum Karkonoskiego, bo pewnie krótko czynne, a zresztą tam spodziewam się znaleźć informacje o historii szkła na tych ziemiach, a nie o rodzinie Pohl. Niemniej jednak bardzo dziękuję za link do strony i za wskazówkę, że w google trzeba szukać Johanna i Karla Pohl, a nie Anny Pohl, a tylko ona z imienia jest wymieniona w artykule, bo o niej doprawdy nic nie wiadomo. Jak się ją wklepuje, to wyskakują informacje z fe-zbuka, zamiast archiwalnych.
~ 29-08-2013 19:41
Chodziło mi o to, skąd Pohlowie wzięli się w Jeleniej Górze, bo że pracowali w Hucie w Szklarskiej Porębie to wiadomo z artykułu. I nie o informacje o hucie mi chodziło, lecz o pochodzenie. Skoro podajesz, że pochodzili z Harrachowa, to mogli być Czechami.
~ 29-08-2013 19:48
Jak się zajrzy na zdjęcie dodane przez Teda, a potem do wnętrza tego kościoła, to widać, że był w nim klimat... Taki nieduży, więc kapłan był blisko wiernych...
~ 29-08-2013 21:02
Widze, ze sami historyczni znawcy sie tu znalezli. Zroblili z Niemca Pohla Zyda, bo tak najlatwiej sie przyczepic i tworzyc bzdety. Idz spac jeden z drugim, mamusi dac buzi i tornistry powoli pakowac, bo niedlugo szkola sie zaczyna....
~ 29-08-2013 21:10
do 21:02 - a ty przestań już pić, dokończysz jutro
~ 29-08-2013 21:10
Franz Pohl (1813 – 1884) - niemiecki fabrykant z Schreiberhau. Powiedz mi znawco historii Dolnego Slaska: JAKI ZYD NAZYWA SIE FRANZ POHL? szkoda gadac, jakie czeresniactwo tu dyskutuje. Wymyslaja zydowskie bajki z mchu i paproci. Z nudow czy z glupoty? Anna Pohl i Franz Pohl to byli niemieccy fabrykanci. Ale po polsku nie ma na ten temat zrodel. A innych jezykow nie znaja, wiec wymyslaja bajki, zanim mamusia da buzi na dobranoc...
~ 29-08-2013 21:16
do 21:10 - Franz Pohl nie był fabrykantem lecz zarządzającym majątkiem Schaffgotschów. Popełnił samobójstwo, bo zdefraudował kasę swoich chlebodawców i fałszował bilanse huty. Poczytaj sobie w polskich źródłach. Tutaj wyżej podano do nich linki. I nie pij już dzisiaj.
~ 29-08-2013 21:43
"Direktor" to nie fabrykant czyli prywatny właściciel fabryki lecz zarządzający czyjąś fabryką, tutaj: hutą szkła. Epitety zwierzece zostaw, bo wystawiasz o sobie zle swiadectwo.
~ 29-08-2013 21:44
Zalożycielem i pierwszym dyrektorem huty był fabrykant Franz Pohl, wybitny inżynier hutniczy, który nie tylko tworzył nowe technologie i innowacyjne rozwiązania, ale i projektował szkło artystyczne. Pohl ukończył studia w berlińskim Instytucie Przemysłowym, od 1835 r. pracował w hucie hrabiego Harracha, zwiedził wszystkie znane huty szkła w Europie. Jako dyrektor zajmował się wszystkim – od spraw technicznych po finansowo-handlowe i praktycznie sprawował w hucie władzę absolutną.
~definicja 29-08-2013 21:47
fabrykant: producent, wytwórca.Definicja dla osiolka i histeryka...pardon...historyka domowego gawedziarza.
~ 29-08-2013 21:49
» Wyjaśnienie nr. 1:Zalożyciel fabryki. » Wyjaśnienie nr. 2: Właściciel fabryki. » Wyjaśnienie nr. 3: Wytwórca, przedsiębiorca producent.
~ 29-08-2013 21:55
Nerwowa jestes bo uzywasz epitetow wobec nieznanych sobie osob, denerwujesz sie nie wiadomo czemu; to wszystko, co napisalas, mozna bylo podac spokojnie, bez epitetow. Musisz leczyc nerwy.
~ 29-08-2013 22:02
Ja sie nie denerwuje. JA SIE DZIWIE. Dziwie sie takim gawedziarzom-historykom, ktorzy nawet z Baracka Obamy i z z kazdego Masztalskiego Zdzislawa zrobia Zyda.I skwituja, ze Zydzi zadza swiatem, a fabryknat to nie fabrykant, a dyrektor to calkiem co innego.No i ze Polacy to abstynenci, a potem, ze wojna i Bitwa pod Grunwaldem..... I tak dalej. Byle by pieprzyc bez sensu.
~Klik-Klik 29-08-2013 22:58
@ 29-08-2013 21:14 Ty sobie też nie radzisz z nawigacją przeglądarki, bo jak by było inaczej, to po wysłaniu posta nie używałbyś funkcji "cofnij", albo "odśwież", bo te funkcje powodują ponowne wysłanie Twojego postu, więc kim Ty jesteś?
~Nawiasem 29-08-2013 23:46
... mówiąc, to ja z lat 1960-tych mgliście pamiętam szczątki tego malutkiego cmentarza niemieckiego, z którego potem zrobiono skwerek w ramach akcji "tu nigdy przecież nie było Niemców, to prastare słowiańskie ziemie". Szlag by trafił, ta akcja zabrała nam historię tego miasta. Ale co było wtedy (czyli w latach 1960-tych) w miejscu obecnej Biedronki, wybudowanej za wczesnego Gierka, to za nic nie pamiętam. Jakieś szczątki tego kościoła...??? Ktoś ma lepszą pamięć?
~eco 30-08-2013 6:50
Ja tam pamiętam stojącą nieopodal owej "bramy" budkę z piwem. Taką w kształcie olbrzymiej, drewnianej beczki.

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600

Czytaj również

Wędrówka na Grodną

Dużo drożej za śmieci

Giną woreczki na psie odchody

Parkowanie na „hopce”

Bilety MZK też podrożeją?

Sonda

Czy mnożenie rządowych programów plus ma sens?

Oddanych
głosów
626
Tak
21%
Nie
76%
Nie mam zdania
3%