MenuZamknij

WIADOMOŚCI

SPORT

Niszczeje obelisk twórcy esperanto

Wiadomości: JELENIA GÓRA
Piątek, 21 listopada 2008, 10:24
Aktualizacja: Piątek, 21 stycznia 2011, 14:27
Autor: TEJO
Fot. TEJO
Jeden z najstarszych pomników powojennej Jeleniej Góry jest w coraz gorszym stanie. – Może nie przetrwać kolejnych lat – ostrzega Ivo Łaborewicz, kierownik jeleniogórskiego oddziału Archiwum Państwowego.

Chodzi o tablicę poświęconą Ludwikowi Zamenhofowi, twórcy języka esperanto, którą jeleniogórscy esperantyści ufundowali w stulecie Wiosny Ludów w 1948 roku. Znalazła się ona na skwerku, dawnym cmentarzu świętego Ducha, zlikwidowanym na początku wieku. Ivo Łaborewicz pisze obszernie o historii tego miejsca na łamach ostatniego wydania miesięcznika „Sudety”.

Zamenhof co prawda z Jelenią Górą nie miał nic wspólnego, jest za to twórcą sztucznego języka międzynarodowego, który do dziś jest jedynym tego typu językiem przyjętym w międzynarodowej społeczności.
– Jeleniogórskim esperantystom (Asocio de Esperantistoj en Pollando, Cervamont Filio) udało się przeforsować u władz pomysł związany z tablicą pamiątkową wykorzystując do tego stulecie Wiosny Ludów i propagandową Wystawę Ziem Odzyskanych, która odbyła się we Wrocławiu w 1948 roku – pisze Łaborewicz. Do tego data inicjatywy zbiegła się z obchodami 840-lecia Jeleniej Góry. Najwięcej wydarzeń z tym związanych miało miejsce w sierpniu tamtego roku.

Esperantyści w stolicy Karkonoszy działali prężnie i licznie. Za ich sprawą aż dwie ulice zyskały patronów postaci związane z językiem esperanto: ul. Zamenhofa i Grabowskiego. W maju 1948 roku skierowali do prezydenta Jeleniej Góry, obywatela Stanisława Gorczycy, wniosek o zezwolenie na wystawienie tablicy motywując, że język esperanto jest „czynnikiem postępu mającym wnieść poważny wkład w rozwój kultury ogólnoludzkiej”.

Obelisk miał stanąć na skwerze przy „ulicy Stalina (dziś Wolności) w Jeleniej Górze na lewo od wylotu ul. Skłodowskiej-Curie, naprzeciw gmachu Milicji Obywatelskiej (dziś kamienica naprzeciw pawilonu Biedronki)” przy wykorzystaniu istniejącego tam kamienia. – Głaz był pozostałością po grobowcu na wspomnianym, wówczas nieistniejącym już cmentarzu – czytamy u Łaborewicza.

Prezydium Miejskiej Rady Narodowej zgodziło się na inicjatywę esperantystów. A zamontowana 60 lat temu tablica trwa do dziś, choć miała różne „przygody”. W 1969 roku zmieniono jej treść modyfikując nieco napis. Usunięto, między innymi, pełną nazwę fundatorów i wprowadzając datę (1969), która mogła wprowadzać w błąd co do roku powstania tablicy. Także w połowie lat 70. przy modernizacji i poszerzeniu ulicy Wolności kamień z tablicą został przesunięty w głąb skweru.

Dziś jest w kiepskim stanie. Nikt o obelisk się nie troszczy. Tablica jest popękana i może nie przetrwać kolejnych lat – ostrzega Ivo Łaborewicz. A skwerek latem stał się „meliną” dla pobliskich amatorów taniego wina i nalewek.

Na łamach „Sudetów” Łaborewicz apeluje o odnowienie monumentu,. – To ciekawy pomnik „pionierskiego” okresu polskiej państwowości w Jeleniej Górze – pisze kierownik Archiwum Państwowego.

Ogłoszenia

Czytaj również

Prezes sądu okręgowego grozi procesami

Bracia Osipikowie na kolejnej wyprawie

Uwaga – pojedziemy inaczej

Komentarze (22) Dodaj komentarz

~com 21-11-2008 12:56
kamień jest w dobrym stanie, a tablice i tak trzeba zmienić, bo po co ta ruska gwiazda
~angel 21-11-2008 13:40
czy ktos wie gdzie mozna kupic ten miesecznik Sudety ? co to w ogole za miesiecznik , czy sa tam jakies ciekwe artykuly ? nigdy nie slyszalam o takim czasopismie.
~Łowca byków 21-11-2008 14:02
do ~angel tutaj coś znajdziesz http://www.sudety.ig.pl/webcm
~abc 21-11-2008 14:03
Brawo Angel.To co Ty czytasz???
~angel 21-11-2008 14:34
do Lowca bykow - zajrzalam na te strone,wyglada zachecajaco ! serdeczne dzieki ! jeszcze male pytanko : jakie artykuly byscie polecali i ile kosztuje ten miesiecznik ? czy mozna go kupic w kazdym kiosku ?
piipi 21-11-2008 15:43
..do - (..Angel..)...nie martw sie !!.Dobrze,ze o "Jelonce" slyszales.
piipi 21-11-2008 15:48
..jest mi znany ten skwerek,gdzie "dziala" Adam z Groszoej z kolezkami.... PROPONUJE..przeniesc obelisk Ludwika Zamenhofa w inne miejsce,bo tam brzydko pachnie alkoholem.
~aniafanka 21-11-2008 16:50
Wspaniały miesięcznik- bardzo wiele ciekawych rzeczy o naszym regionie można kupić w każdym EMPIKu polecam
~do Łowcy 21-11-2008 17:10
Obok niedaleko jest też zapomniany przez Patrię Demoktatyczną pomnik prof.Kulczyńskiego. Może kasy nie mają na odnowienie.A miasto nie chce im pomóc ,i brak snonsorów
~angel 21-11-2008 17:45
jeszcze w sprawie miesiecznika "Sudety" - polecilibyscie jakis ciekawy artykul z ostatniego numeru ? nie wiem czy warto pedzic do EMPIKU zeby jeszcze kupic czy poczekac na grudniowy ?
~Trzy grosze... 21-11-2008 19:33
...czy to jest ta sama tablica, ktora zostala zdemontowana ze zbiegu ulicy Wolnosci i Sklodowskiej-Curie? Jezeli tak, to dlaczego zostala stamtad przeniesiona, czy ktos moze mi wyjasnic? Dobrze, ze pan Ivo o niej przypomnial i dobrze by bylo gdyby wrocila do swej pierwotnej postaci...
~Trzy grosze... 21-11-2008 19:42
...panie Redaktorze, dzisiaj juz piatek, czy jest nadzieja na to, ze zostanie zamieszczony artykul dotyczacy Focus Park, mysle, ze wiele osob ten temat interesuje, dziekuje...
~Barbara 21-11-2008 22:34
No,właśnie...Coś tam na tej tablicy zmieniono.Dawno tam nie byłam,ale z dawnych lat pamiętam,że był tam napis: Esperanto kunligas ela homojn el diwersaj london kaj kontinentoj.Parę dni temu przechodząc tamtędy przyjrzałam się tej tablicy i nie ma już tego napisu,który znaczy"esperanto łączy ludzi róęnych krajów i kontynentów".toś pamięta ten napis?
~Sabath 21-11-2008 22:41
chrońmy to co jeszcze ocalone
~~Emeryt 21-11-2008 22:50
Wypierniczyć ten głaz w powietrze. Stawiam pół litra każdemu, kto zmówi choć pacierz w tym języku.
~Okienko 21-11-2008 23:35
Pipii dobrze kombinuje, obelisk trzeba nie tylko odnowić, ale i przenieść, bo co da odnowienie, jak pijaki potem zniszczą. Btw. pomnik Kurczyńskiego koło baru Epoka także jest w fatalnym stanie - kto wie, czy nie gorszym, bo złomiarze już go oskubali...
wupe 22-11-2008 0:52
do ~com -to nie jest ruska gwiazda! Zielona gwiazda pięcioramienna jest symbolem języka międzynarodowego Esperanto. Zieleń symbolizuje nadzieję na braterstwo między narodami świata, pięcioramienna gwiazda - pięć kontynentów świata.
~_ojdiridirachciach___ 22-11-2008 0:59
Do ~~Emeryt: Trzymam za słowo wobec świadków. Gdzie i kiedy ?
~Tee 22-11-2008 7:39
Jakby usunąc te ławeczki które sa w pobliżu, to pijacy by tam nie siadywali. Sam obelisk nikogo by nie przyciągał. Obecnie stanowi on punkt "oparcia" dla okolicznych psów gdy podnoszą tylną łapę i pijaków robiących to samo co te psy.
~Tee 22-11-2008 7:47
A w ogóle to do czego tam te ławki???. Po to aby pijacy mieli wygodne miejsca? Ludzie na pobliskim przystanku nie mają gdzie siedzieć w oczekiwaniu na autobus. Lepiej tam je przenieść. To i pomnik będzie czyściejszy.
~Tee 22-11-2008 7:57
Do COM: to nie jest "ruska" gwiazda. To gwiazda Dawida. Ludwik Zamenhof był Żydem. Umieszczenie jej na tej tablicy jest jak najbardziej uzasadnione. Należy to uszanować. Oprócz potrzeby rozwiązania problemu wspólnego języka, Zamenhofa martwił podział ludzi z powodów religijnych. W 1901 wydał pod pseudonimem "Homo sum" (Człowiekiem jestem) książkę pt. "Hilelizm jako rozwiązanie kwestii żydowskiej". Hilelizm zakładał zbliżenie Żydów do wyznawców innych religii – poza byciem wyznawcami judaizmu, powinni oni służyć państwu, w którym mieszkają, religia i język powinny być sprawami prywatnymi.
~Eduardo 2-05-2015 20:37
Było: "Esperanto kunligas la homojn el diversaj landoj kaj kontinentoj." ("Esperanto łączy ludzi różnych krajów i kontynentów.")

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600

Czytaj również

Będzie bezpieczniej

Lista Lewicy do Sejmu

Giełda pod Muzeum

Kuchcikowo w SP 2

Kondycja miejskich finansów  

Sonda

Czy majątki żon i dzieci polityków również powinny być jawne?

Oddanych
głosów
336
Tak
78%
Nie
18%
Nie mam zdania
4%