MenuZamknij

WIADOMOŚCI

SPORT

Koniec tramwajów w Jeleniej Górze?

Wiadomości: Jelenia Góra
Poniedziałek, 7 października 2019, 8:04
Aktualizacja: Wtorek, 8 października 2019, 10:47
Autor: Stanisław Firszt
Fot. Archiwum S. Firszta
W tym roku przypada wiele ważnych, radosnych rocznic dla Kotliny Jeleniogórskiej i Jeleniej Góry: 65. rocznica utworzenia Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze, 60.rocznica utworzenia Karkonoskiego Parku Narodowego czy 50.rocznica utworzenia Wydziału Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu (część z tych instytucji w chwili utworzenia miało inne nazwy i mieściło się w innych miastach). Są też niestety rocznice smutne. Jedną z nich jest 50.rocznica likwidacji komunikacji tramwajowej w Jeleniej Górze.

Jelenia Góra, chociaż była raczej niewielkim miastem (pod koniec XIX wieku liczyła niespełna 20.000 mieszkańców), dzięki determinacji wielu osób i środowisk, w 1897 roku uzyskała linie tramwajowe, obsługiwane przez tramwaje gazowe. Dzięki specyficznemu położeniu osadnictwa (wygląd ulicówki) łączyły one główne szlaki ówczesnej Kotliny Jeleniogórskiej, od dworca kolejowego w Jeleniej Górze, przez centrum miasta, następnie wzdłuż szlaku do Uzdrowiska, później przez Cieplice aż do jednej z największych atrakcji turystycznych, tj. pod zamek Chojnik w Sobieszowie.

Ówczesne wozy tramwajowe były bardzo uciążliwe w eksploatacji. Kopciły, hałasowały i były bardzo słabe i powolne. Mała zajezdnia tramwajowa znajdowała się wówczas w pobliżu gazowni, położonej przy dzisiejszej ulicy Obrońców Pokoju (obecnie teren ten zajmuje galeria handlowa "Nowy Rynek"). Dzięki temu połączenie tramwajowe uzyskały, istniejące nieco dalej, koszary wojskowe.

Krytykowane tramwaje gazowe bardzo szybko, bo w 1900 roku, wymieniono na elektryczne. Na końcu istniejącej wówczas wsi Kunice, a na poczatku wsi Malinnik, przy obecnej ul. Wolności, zbudowano dużą i nowoczesną zajezdnię tramwajową. Cała linia tramwajowa była trasą jednotorową, z tzw. mijankami.

Sieć tramwajowa była cały czas unowocześniana, a na trasach jeździły kolejne typy wozów. W latach 20.XX w. zlikwidowano dawne połączenie do koszar, ponieważ w tym czasie wybudowano nowe obiekty wojskowe w zupełnie innych miejscach. Przestała też funkcjonować w tej dzielnicy stara zajezdnia. Zbudowano nową odnogę trakcji z Cieplic do Podgórzyna. Tramwaje zaczęły poruszać się znacznie szybciej, tj. ok.30 km/h. Były to wozy typu Gotha I – III.

W czasie II wojny światowej, oprócz tramwajów, w 1943 roku próbowano wprowadzić w Jeleniej Górze połączenia trolejbusowe. Dbano bowiem o ochronę powietrza w Kotlinie Jeleniogórskiej i słusznie twierdzono, że komunikacja elektryczna (kolejowa, tramwajowa i trolejbusowa) jest najlepsza dla tego turystycznego i uzdrowiskowego obszaru. Trolejbusów nie udało się jednak wprowadzić bo zabrakło czasu.

Po wojnie zlikwidowano koleje elektryczne (Sowieci wywieźli trakcję elektryczną), ale tramwaje pozostawiono. Jeździły wozy poniemieckie. Linie nie były numerowane. W każdym wagonie jeździli konduktorzy. Tramwaje kursowały całą dobę. Były kursy dzienne i nocne. Z czasem wymieniono tabor. Wprowadzono najpierw wagony typu 2 N, a następnie Sanok nr 22.

Były plany rozbudowy i modernizacji, ale nagle nad tramwajami pojawiły się czarne chmury. Zachłyśnięto się możliwościami autobusów, których coraz więcej przemierzało trasy Kotliny Jeleniogórskiej. Ogromny wpływ na wymianę taboru tramwajowego na autobusy miała, w ówczesnym czasie, niska cena benzyny. Wojny na Bliskim Wschodzie między Izraelem, a krajami arabskimi wspomaganymi przez, tzw.kraje socjalistyczne, obniżyły znacznie ceny paliwa w tych ostatnich. Arabowie za broń płacili ropą naftową. Nasiliło się to szczególnie przed i po wojnie sześciodniowej, z czerwca 1967 roku. Między innymi w tym kontekście zaczęto likwidować tramwaje, w końcu 1966 roku - w Wałbrzychu, w 1968 roku - w Legnicy, a dzień 28 kwietnia 1969 roku był ostatnim, normalnym kursowym dniem w Jeleniej Górze. Tego dnia przejazdy były darmowe, a dzień później, 29 kwietnia 1969 roku odbył się tylko jeden kurs – pożegnalny.

W ten sposób tramwaje zniknęly z krajobrazu Kotliny Jeleniogórskiej, chociaż niecałkowicie.

Do dzisiaj przy ulicy Wolności stoją budynki dawnej zajezdni tramwajowej, chociaż pozbawione dużego komina. Mieszczą się w nich garaże, magazyny i biura MPGK. Na wielu budynkach, wzdłuż dawnej trasy sterczą zachowane rozety do zamontowania trakcji elektrycznej. Pod ziemią w wielu miejscach są jeszcze prawdopodobnie szyny tramwajowe, a w Podgórzynie i na jeleniogórskim Rynku (Placu Ratuszowym) stoją tramwaje, chociaż nie jeleniogórskie. Trzeci tramwaj, stojący przy zajezdni MPGK, zniknął w 2015 roku a raczej został schowany, bo wyglądał fatalnie (miał być szybko wyremontowany).

Dzisiaj tak dużo mówi się o ochronie środowiska naturalnego, a szczególnie powietrza i o walce Państwa i samorządów ze smogiem. Już sto lat temu wiadomo było, że tramwaje, a także trolejbusy są najczystszymi środkami lokomocji. I takie rozwiązania byłyby najlepsze dla całej aglomeracji jeleniogórskiej.

Odbudowa i rozbudowa linii tramwajowych byłyby trudne, chocioaż nie niemożliwe, co udowodnił Olsztyn. Za przywróceniem tramwajów, przynajmniej w Jeleniej Górze opowiadali się zawsze Henryk Magoń i doktor Jerzy Podobiński, niegdyś prezes Towarzystwa Tramwajowo – Trolejbusowego w Jeleniej Górze. Będąc radiologiem wie on doskonale, jak wyglądają płuca ludzi, którzy wdychają spaliny i inne trujące dymy, które często przykrywają Kotlinę Jeleniogórską niczym "kołdrą śmierci".

Autobusy hybrydowe, jeżdżące dzisiaj po ulicach Jeleniej Góry, są tylko substytutem najdoskonalszego rozwiązania jakim byłyby linie tramwajowe lub chociaż trolejbusowe, w tak pięknym i uzdrowiskowym obszarze, jakim jest Kotlina Jeleniogórska.

Twoja reakcja na artykuł?

61
57%
Cieszy
4
4%
Dziwi
1
1%
Nudzi
33
31%
Smuci
2
2%
Złości
6
6%
Przeraża

Ogłoszenia

Czytaj również

Profesor Alfred Jahn

Stryj Mendelssohna z wizytą w Kotlinie

Areszt za oszustwa

Komentarze (26) Dodaj komentarz

~Miłościwy 7-10-2019 8:26
Co Jelonka? Nie bylo zadnego wypadky, nikt z Drajv Klubu nikogo nie zabil, Emeryty siedza w domu bo zimno, nie łazą nie pstrykaja fotek zle zaparkowanych aut, straz miejska ma wolne, bo pracuja tylko w srody!!! TO JUZ NIE MACIE O CZYM PISAC to piszecie byle pierdoly byle pisac .... kogo obchodzą tramwaje sprzed 50 lat?!!?!?!? ....
~kabaret 7-10-2019 8:45
do: ~Miłościwy (8:26)
Tyle jadu, tyle krytyki a żadnego pomysłu. Widać jak bardzo Ci się nudzi, cwaniaczku. Napisz jakiś ciekawy artykuł i jeszcze parę groszy można zarobić. Uruchom mózg i chociaż podpowiedz jakiś lepszy temat, Ty pierdoło 😘
~ 7-10-2019 8:56
do: ~Miłościwy (8:26)
Milosciwy, ale z Ciebie frustrat :-D Wiem co Ci poprawi humor - DLW i DZL. Tak w ogóle to jak sie czujesz z tym, że po "Twojej Jeleniej Górze" jeżdzą właśnie nieoznakowane samochody policyjne na blachach DLW i DZL?
~Wytyk 8-10-2019 8:03
do: ~Miłościwy (8:26)
Widzę,że nie byłeś w żadnym markecie na dziale warzywnym, i nie ważyłeś swojej głowy. Ciągle nie wiesz jaki z ciebie burak
~zwykla_baba 7-10-2019 8:33
Ówczesna propaganda głosiła, że główną przyczyną likwidacji był szkodliwy wpływ na podziemne wody termalne w Cieplicach 🤔
~Legniczanka 7-10-2019 9:25
W Legnicy oraz Wałbrzychu też polikwidowali tramwaje, i komu to przeszkadzało? Dziwi mnie że Jelenia Góra miasto turystyczne nie wybuduje sobie tramwaju turystycznego do wożenia turystów. Mogła powstać by linia z ulicy Krakowskiej (tam zajezdnia) i linię poprowadzić ulicą 1 Maja przez Konopnicką do Rynku. Inna możliwość, jeszcze lepsza, to tramwaj na akumulator, górnej sieci budować nie trzeba, dzięki temu nie trzeba wycinać żadnych drzew. Natomiast linię tramwajową można było by poprowadzić obok placu Piastowskiego w Cieplicach w Parku Zdrojowym przez Park Norweski i dalej pośród stawów przez Podgórzyn Dolny do Sobieszowa. Na całym Świecie tam gdzie jeździły tramwaje w tych miastach odbudowuje się jak nie tramwaje liniowe to linie turystyczne a u nas kompletnie NIC się nie dzieje. Nasze władze oszczędzają na czym się da a z nas zdzierają jak najwięcej.
~xq 7-10-2019 9:32
do: ~Legniczanka (9:25)
W jeleniej Górze został przeforsowany przez na szczescie juz byłego prezydenta projekt "Szybkiej Kolei Miejskiej" .
~No, tak 7-10-2019 13:06
do: ~Legniczanka (9:25)
W moim rodzinnym mieście też zlikwidowano tramwaje, a to wielka szkoda. We Wrocławiu, w Warszawie i innych dużych miastach, tramwaje cieszą się powodzeniem. Zwłaszcza dziś przy tak dużych odległościach pomiędzy osiedlami Jeleniej Góry, tramwaj z oddzielną "nitką" omijałby korki i docierał szybciej do celu od autobusów i samochodów. Oprócz tego to proekologiczne rozwiązanie. Wiem, są koszty, ale warto to przemyśleć. Taki tramwaj z Maciejowej przez Zabobrze, centrum, Cieplice aż do Sobieszowa byłby bardzo dobrym rozwiązaniem.
~ 7-10-2019 9:28
Jechałam z synem dwulatkiem ostatnim tramwajem. Szkoda tego dyn, dyn ......zamiast klaksonu ....
komentarz usunięty
~Miłościwy 7-10-2019 9:42
odpowiedź na usunięty komentarz
Ale nowość??? Ameryke odkryles....
~Złamany uj. 7-10-2019 9:47
do: ~Miłościwy (9:42)
Nie wszyscy o tym wiedzą, a ja to zmienię.
~ 7-10-2019 11:21
Teraz żeby zawiesić sieć trakcyjną trzeba mieć zezwolenie od proboszcza ,kurii ,biskupa , Papierza ,Dudy i jego pieska ,a nawet prezydenta JG.....
~wynik 7-10-2019 13:13
Miasto bez tramwaji to miasto bez duszy !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!1
~666 7-10-2019 13:17
W naszym ukochanym pierdziszewie nigdy nie będzie tak jak było za hajtlów
~ 7-10-2019 13:51
A z tą odbudową trakcji elektr. to co rządy zarówno PRLowski jak i obecne czekają aż Rosjanie oddadzą kable i uroczyście przeproszą ?
~Szwagier szwagra 7-10-2019 14:09
Czerwona dolina nie dopusci do takich inwestycji . Najpierw trzeba kieszenie napełnić swoje niestetty takie mamy czasy i przedstawicieli wladzy . A co do ekologii to najpierw trzeba polowe aut jeleniogorskich zutylizowac na szrocie aby mowic o jakiejkolwiek ekologii
~Michrou 7-10-2019 17:41
do: ~Szwagier szwagra (14:09)
Stek bzdur w jednym komentarzu wybił poza skalę. W sumie mogłem się spodziewać już po dwóch pierwszych słowach. Tramwaje w Jeleniej Górze się nie opłacają, nasze miasto na nie jest zbyt małe. Tramwaje są drogie w utrzymaniu, a ich główną zaletą są wyższe prędkości od autobusów za sprawą wydzielonych torowisk. Niestety estakada na Jana Pawła nie ma torowiska, gdyby nie zrezygnowano z tego pomysłu to jeszcze byłoby o czym mówić, a tak nie mamy na linie tramwajowe miejsca. W miastach wielkości Jeleniej Góry wystarcza tylko komunikacja autobusowa. Co do ekologii, to smog pochodzący ze spalin to zaledwie 10% w naszym kraju. Około połowa smogu powstaje przez niską emisję, czyli palenie w piecach głównie szkodliwym węglem, ale też drewnem. Obecnie zakazano takich paliw na terenie całego Krakowa i wczoraj było widać gigantyczną poprawę. Poczekamy jeszcze na grudzień i dokładniejsze pomiary w środku sezonu grzewczego. By mówić o ekologii trzeba zakazać palenia węglem.
~Ekologia T. 7-10-2019 18:23
do: ~Michrou (17:41)
Bzdury wypisujesz, widać że mało po świecie jeździłeś. W innych krajach są miasteczka 30- 40 tysięczne gdzie tramwaje sobie jeżdżą, ba jest tam jeszcze ciaśniej na ulicach niż u nas w Jeleniej Górze, po prostu tramwaj porusza się normalną drogą po ulicy co samochody, nie jest on długi nieco dłuższy od autobusów ale bardzo skutecznie i dobrze sobie one radzą i nie korkują miasta, tylko u nas przyjęły się te steki bzdur że tramwaj musi koniecznie mieć oddzielne torowisko, właśnie ze do końca nie jest to prawdziwa teza. Kierowcy, tam gdzie jeżdżą tramwaje po ulicach, wcale nie narzekają bo to czy jedzie drogą tramwaj lub autobus nie odczuwają żadnej różnicy. Dla przykładu w Czechach są miasteczka 40- 50 tysięczne gdzie jeżdżą trolejbusy i mają się zupełnie dobrze. Ba tam nawet linie trolejbusowe rozwijają o miejscowości ościenne które mają zaledwie 1,5 tyś. mieszkańców, Przykład to Mysłakowice ma ponad 4,5 tyś. mieszkańców. Sam jestem zdziwiony i zaskoczony tym faktem że u nich można a u nas w Jeleniej Górze komuna pełną parą. Faktycznie, jak chce coś dla miasta prezydent zrobić to niech jedzie do pobliskich Cieplic, Teplic do Czech tam trolejbusy jeżdżą w 50 tysięcznym miasteczku i takie samo uzdrowisko co nasze Cieplice Zdrój, niech sobie skalkuluje ile to u nich kosztuje i porówna to do elektrycznych autobusów, Oczywiście trolejbusy wygrają!!!
~Michrou 7-10-2019 19:37
do: ~Ekologia T. (18:23)
To, że tramwaje są w małych miasteczkach, nie dowodzi temu, że są opłacalne i że są lepszą alternatywą dla transportu autobusowego w miastach wielkości Jeleniej Góry. W zasadzie to nic więcej jak dowód anegdotyczny. Koszty budowy sieci tramwajowej są olbrzymie, do tego dochodzi przebudowa obiektów inżynieryjnych takich jak estakada na Zabobrzu, która nie jest przystosowana do obciążeń taborem tramwajowym. Nawet Wrocławia nie stać na naprawy infrastruktury tramwajowej i co roku wydaje się na to coraz mniej pieniędzy przy coraz gorszym stanie torowisk. Do trolejbusów trzeba też wybudować infrastrukturę. Przy braku pieniędzy na trasę średnicową tak zbędne inwestycje w infrastrukturę jak tramwaje i trolejbusy są absurdem. Zamiast inwestować w tak odrealnione i kosztowne pomysły lepiej rozwinąć sieć autobusową na styl przykładowo Dunkierki.
~Vvv 7-10-2019 22:19
Koniecznie przywrócić należy tramwaje bo zwiększy komfort i jakość życia w mieście i zmieni klimat na bardziej miejski skoro kiedyś się dało to przy dzisiejszej technologii łatwiej i szybciej można wybudować infrastrukturę w Olsztynie się udało jakoś to i w jg tym bardziej powinno się udać że względu na duże odległości między dzielnicami i ościennymi miejscowościami dobrze zintegrować z autobusami mzk pks i PKP i odpowiednie częstotliwości przejazdu i będzie gitara
~Wilek 7-10-2019 22:26
Samochody elektryczne może jednak zbyt szybko się nie upowszechnią, bo na dłuższych trasach jest kłopot z ładowaniem akumulatorów. Ale autobusy komunikacji miejskiej w pełni elektryczne to już nie science fiction. Tramwaje raczej nie wrócą.
~Złamany uj. 7-10-2019 22:55
Same psy na forum, same psy. Kiedyś kundle słono zapłacicie za to. Jutro wysyłam adres jednego z psów do kilku instytucji zajmującymi się niewiernymi psami, więc pozbywajcie się fantów i narkotykow, przeszukają któremuś garaż, piwnice i mieszkanie, pewnie znajdą moją własność.
~eco 8-10-2019 7:10
Niemiec wiedział także, że nie wolno niczego budować na północnych przedmieściach Jeleniej Góry (Hirschberg) - od Sechsstatte, poprzez Straupitz, aż po Hartau. Wiedział, że przebiega tamtędy naturalny korytarz wietrzeniowy dla Kotliny Jeleniogórskiej. Polak wiedział jednak lepiej i wybudował tam Zabobrze.
~Gacek 8-10-2019 8:06
Koniec tramwajów ło matko boska znowu tragedia...Kyrie eleison...
~Matipatisrati 11-10-2019 9:42
50-cio tysięczne Gorlitz na granicy ze Zgorzelecem. Proszę pojechać i zobaczyć jak mogą funkcjonować linie tramwajowe. Niemcy potrafią i tam się opłaca.
~anonim 10-11-2019 8:52
eko- zgadzam sie z tym co napisales, bo ja kilka razy tez pisalem o tym , ze luft zostal zamkniety przez wiezowce . W Cieplicach smog dusil szczegolnie zima i w czsie mrozu, a na Zabobrzu wiatr malo glow nie urywal. Taka prawda.

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600

Czytaj również

Remont Drzymały – czasu coraz mniej

Jeleniogórski port lotniczy z junkersem

Od niedzieli już z nowymi przystankami

Młodzi przeciw zmianom klimatycznym

Rok niespełnionych obietnic

Sonda

Czy coraz więcej przepowiedni o zbliżającym się końcu świata należy traktować poważnie?

Oddanych
głosów
983
Tak
22%
Nie
70%
Nie wiem
8%