MenuZamknij

WIADOMOŚCI

SPORT

Czarodziejka kamera zatrzymała czas

Wiadomości: JELENIA GÓRA
Sobota, 7 czerwca 2008, 7:07
Aktualizacja: 13:00
Autor: TEJO
Fot. TEJO
Rynek jeleniogórski pełen straganów i wozów z towarem, zatłoczony pociąg do Pilchowic, tłumy kuracjuszy w Parku Zdrojowym, obserwatorium astronomiczne na Śnieżce – te inne uwiecznione na filmie obrazy częściowo nieistniejącego już świata, ożyły podczas piątkowych „Archiwaliów”. Impreza z racji 900–lecia założenia miasta miała charakter szczególny.

Kto nie był, niech żałuje! Unikalne zdjęcia filmowe przedwojennej Jeleniej Góry i Karkonoszy, wspomnienia ludzi, których już nie ma, a którzy byli pionierami polskości w naszym mieście, kadry z jeleniogórskich ulic i placów z lat 40. – to wszystko przewijało się na ekranie w klubie Kwadrat Jeleniogórskiego Centrum Kultury.

Sprawcą zamieszania jest Zbigniew Dygdałowicz z pracowni filmowej i audiowizualnej JCK, dla którego kolekcjonowanie archiwalnych filmów o Jeleniej Górze to więcej niż pasja. Bohaterowie wydarzenia to filmowcy, którzy zasiedli, aby wspólnie z mieszkańcami Jeleniej Góry obejrzeć nakręcone ujęcia i przeżyć to prawdziwe deja vu na ekranie.

Wiktor Werc jest dziś po osiemdziesiątce, ale trzyma się świetnie. Do Jeleniej Góry przybył z rodziną z Krakowa po 1945 roku. Miał kamerę na film 8 mm, z którą szalał po mieście. Sfilmował procesję na Boże Ciało, która szła w 1946 roku prawie taką samą trasą, jak dziś. W kadrach przybudówka ratusza w nieistniejącym już kształcie. Napisy: fryzjer męski, jadłodajnia. I dziewczynki, które sypią kwiatki, a dziś mają 60-70 lat.

Inna scenka: odjazd zatłoczonego pociągu do Lwówka, którym letnicy jadą na sobotę nad Jezioro Pilchowickie. Skład przejeżdża przez Bobrowice (Siedlęcin) i zatrzymuje się na Zaporą. Tam – stateczek z turystami, plaża, kąpielisko zabawa. Sielskie lata 40. nabierają dodatkowego smaku na czarno-białym, drgającym, nieco nieostrym obrazie tamtych dni.

Następny odcinek: sceny z Jeleniej Góry lat późniejszych. Opowieść o Teatrze Jeleniogórskim. Za kamerą Henryk Szoka, który także przyszedł na Archiwalia. Połowa lat 70. Z ekranu widać twarze nieżyjących już dziś ludzi związanych z teatrem. Wśród nich archiwista, a wcześniej muzyk, Bronisław Stasiak, który niemal do końca swoich dni pracował w placówce. – To był pierwszy polski teatr na Dolnym Śląsku, a Jelenia Góra była uważana za duchową stolicę całego regionu – słyszymy. Na scenie pierwsze kroki aktorskie stawiali Adam Hanuszkiewicz, Kazimierz Dejmek, Wiesław Gołas.

Inny obrazek: otwarcie dzisiejszego Gimnazjum nr 3, czyli dawnego Liceum Pedagogicznego i Szkoły Ćwiczeń. Rok 1966. – Prawie 60-tysięczna Jelenia Góra i problem z miejscami w szkołach. Ale oto następuje otwarcie kolejnej placówki oświaty – nieco naiwny komentarz w sztampowym stylu późnego Gomułki. Na ekranie ożywa płk. Wacław Kazimierski, legendarny komendant szkoły oficerskiej.

Zupełnie zapomniani dziś z nazwiska członkowie lokalnych władz partyjnych. Wszyscy tytułowani obywatelem magistrem lub inżynierem. Chór dziewcząt, które dziś z nostalgią wspominają szkolne czasy. Magister Adolf Sypko, ówczesny dyrektor szkoły, a późniejszy szef I LO im. Żeromskiego, jeszcze z ciemną czupryną i pełen młodzieńczej werwy układa papiery na dyrektorskim biurku.

Dalej na ekranie sunie tramwaj. – W Jeleniej Górze do niedawna wielkomiejskość była tylko pozorna, ale z chwilą otwarcia klubu Kwadrat wszystko się zmieniło – płynie głos spikera. Kadr wypełniają ludzie zgromadzeni w tej samej sali, w której odbywa się pokaz. Grają w bilard, czytają gazety, piją kawę. – Wczoraj było spotkanie z Wojciechem Siemionem, a dziś będzie z przewodniczącym miejskiej rady narodowej – przejętym głosem opowiada jedna z klubowiczek. Inny jest ze Starej Kamienicy i bardzo sobie Kwadrat chwali.

– Kiedy 16-letni Wiktor Werc kręcił ujęcia dawnej Jeleniej Góry, nie spodziewał się, że w przyszłości będzie to dzieło bezcenne – mówi Z. Dygdałowicz. Tak jak każdy z tych archiwalnych filmów. Czy to ten poniemiecki, czy też polskie propagandówki z lat siermiężnego socjalizmu. Bo na nich wszystkich jest unikatowe świadectwo historii naszego miasta.

Ogłoszenia

Czytaj również

Wsparcie strajkujących

Pociągiem pojedziemy do Skalnego Miasta

Uliczny taniec... do Tancbudy

Komentarze (7) Dodaj komentarz

piipi 7-06-2008 9:42
..~Dzien Dobry,..przegladam Twoje zdjecia i musze,..to napisac.~Tejo..dobrze,ze aparat fot.zmieniles !!.
~hej 7-06-2008 11:24
nie przesadzaj Teo, w większości były to filmy propagandowe. Az tak cudnie to w tych laatch się nie żyło.A na mnie największe wrażenie zrobił pochód 1 majowy z 1979 r - Jelenia Góra była potężnym miastem przemysłowym, dziś tych zakładów już nie ma..
~kmam 7-06-2008 13:01
Przed wojną... to dopiero zdjęcia były. Tu niestety potrzeba czarodzieja, żeby coś było widać.
~tommy 7-06-2008 14:35
Czy jest jakaś szansa, żeby zobaczyć te filmy w internecie? A może uda się je wydać na DVD?
~_* Piipi na wygnaniu.. 7-06-2008 15:23
..do - (-kmam..)..ja rowniez czarodzieja POSZUKUJE ,bo te zdjecia sa strasznie tajemnicze.-Kmam..bedzie wszystko OK,..bo AUTOR tych zdjec nowa camere sobie kupil.
~_*Piipi na wygnaniu.. 7-06-2008 20:16
<i> to są reprodukcje z kadrów z filmu - wydaje mi się to dość oczywiste :-) </i>
piipi 7-06-2008 23:20
<i> jest zgoda na reprodukcje :-) </i>

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600

Czytaj również

Pożar w Staniszowie

Stacja narciarska w Podgórzynie?

Protest oświaty

Ironman u osadzonych

Egzaminy gimnazjalne w mieście (mimo strajku) trwają

Sonda

Czy wszystkie torby foliowe powinny być płatne?

Oddanych
głosów
638
Tak
68%
Nie
30%
Nie wiem
3%